რეკლამა Presa.ge-ზე: 599 877 901
სპეციალური ფასები: 599 877 908
და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბა არ უდ­რის და­ნა­შა­ულს!- სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში ახა­ლი ეროვ­ნუ­ლი კამ­პა­ნია და­იწ­ყო
მარ­ჯა­ნიშ­ვი­ლის ქუ­ჩა­ზე ას­ფალ­ტის სა­ფა­რი ჩა­ინ­გ­რა
სუ­პერ­თა­სის მატ­ჩის ბი­ლე­თე­ბი "beletebi.ge"-ზე აღარ გა­ი­ყი­დე­ბა
1 ივ­ლი­სის ას­ტ­რო­ლო­გი­უ­რი პროგ­ნო­ზი
ყველა სიახლე
 კალენდარი
ორშ სამშ ოთხ ხუთ პარ შაბ კვ
293012345
6789101112
13141516171819
20212223242526
272829303112
ამინდი
  თბილისი21°-32°
  ქუთაისი17°-26°
  ბათუმი17°-26°
ვაჰან ტერიანის „დაბრუნება“ (და რამდენიმე ლექსი)

15:24 07.09.2011
[გიორგი მახობეშვილი]

დიდი სომეხი პოეტი ვაჰან ტერიანი საქართველოში, ჯავახეთში დაიბადა. ის ქვეყანას მოევლინა ახალქალაქთან ახლოს, სოფელ განძაში, 1885 წლის 28 იანვარს.

ვაჰან ტერიანი განსაკუთრებულ მოვლენად ითვლება სომხურ პოეზიაში. მან გაამდიდრა სომხური ლექსი ახალი შესაძლებლობებით. განსაკუთრებით დახვეწილია მისი რითმი, რიტმი, მელოდია, მდიდარია მისი ლექსიკა. ის ითვლება „სომხური წმინდა ლირიკის ყველაზე ბრწყინველე ოსტატად, რომელსაც არც ლიტერატურული წინაპარი ჰყოლია და არც თავისივე სიდიდის ლიტერატურული მემკვიდრე“ (ზეზვა მედულაშვილი). ვაჰან ტერიანი ახალი სომხური პოეზიის სათავეებთან დგას და მიუხდავად იმისა, რომ მხოლოდ 35 წელი იცხოვრა, უმდიდრესი განძი დაუტოვა სომხურ ლიტერატურას.

ვაჰან ტერიანი იყო შესანიშნავი მთარგმნელი. მან თარგმნა სომხურად, როგორც ამბობენ, ძალიან კარგად, აკაკი წერეთლის,  ემილ ვერჰარნის, შარლ ბოდლერის, ოსკარ უაილდის, ჰაინრიხ ჰაინეს, ვალერი ბრიუსოვისა და სხვათა ნაწარმოებები.

საქართველოში დაბადებული და გაზრდილი ვაჰან ტერიანის პირველი წიგნიც საქართველოში,  ტფილისში გამოიცა, 1908 წელს.  ვაჰან ტერიანს დაწერილი აქვს მოგონება მოსკოვში აკაკი წერეთელთან შეხვედრის შესახებ. განსაკუთრებით აღსანიშნავია მის მიერ „ვეფხისტყაოსნის“ პროლოგის თარგმანი (მეტი ვერ მოასწრო). ამ თარგმანისათვის მის პედაგოგს, ნიკო მარს „მზის ნატეხი“ უწოდებია.

ვაჰან ტერიანი გარდაიცვალა 1920 წლის 7 იანვარს ორენბურგში, ჭლექით. მის გარდაცვალებას წერილით გამოეხმაურა ნიკო მარი.
 
დღეს, პრესა.გე-ს მკითხველებს ვთავაზობთ დიდი სომეხი ლირიკოსის რამდენიმე ლექსს, ჯანსუღ ჩარკვიანის მიერ თარგმნილთ. ვაჰან ტერიანის ლექსები არა ერთ ქართველს უთარგმნია. ვაჰან ტერიანზე საუბარს სხვა დროს კიდევ განვაგრძობთ და შემოგთავაზეთ სხვა ლექსებსაც, სხვების მიერ თარგმნილთ.

აისი

(თარგმნა ჯანსუღ ჩარკვიანმა)

ველურ მწვერვალებს თავზე ვევლები,
მწვერვალთა ირგვლივ ყეფენ ქარები,
დაბლა ჯერ კიდევ თვლემენ ველები
მკაცრი სიბნელით და მდუმარებით.

მაგრამ საცაა შორეულ მწვერვალს
მზე ჩამოუყრის ოქროს ჩქერალებს,
მოევლინებათ, ვით ბედისწერა,
სხივი ლამაზი და მოელვარე.

შენც გაიღვიძებ და ამღერდები
გახარებულო, ჩემო მამულო,
შენი მთებით და შენი ქედებით
იტყვი სიმღერას სასიყვარულოს.

მთებზე სიბნელე თუმცა მზაკვრულობს,
სულში აისის სხივი ფათურობს,
სალამი ძმებო, ბედით ჩაგრულნო,
ციხის საკნებში მიმოფანტულნო.

* * *

(თარგმნა ჯანსუღ ჩარკვიანმა)

როგორც ცხადში, სიზმრად ვნახე,
ერთი ოქროს კარი ვნახე,
ზედ ფირუზის თაღი ვნახე,
თაღთან ცეცხლის სვეტი ვნახე.
თეთრი ნეკერჩხალი ვნახე,
სამოთხისა ბაღი ვნახე,
ამ თეთრ ხეზე უფრო თეთრი
ანგელოსი დავინახე.
ოქროს ღვინით მოციმციმე
სავსე სასმისები ვნახე,
ორი გამგმირავი შუბი,
ორიც მარგალიტი ვნახე.
დაჭრილი და დაჩეხილი
საკუთარი გული ვნახე,
ნათელი და ცხელი გული
სისხლით მომბზინავი ვნახე.
სახე ჩემი ჯალათისა
მდგარი ჩემივ გვერდით ვნახე,
ვუთხარ, აჰა, ეს მზე ჩემი
სისხლის ტბაში შემინახე.

დაბრუნება

(თარგმნა ჯანსუღ ჩარკვიანმა)

კვლავ მარტოობის ბნელი ციხიდან
დავბრუნდი ნაღდი, გაუტეხავი,
შემხვდა ხმაური, ლაღი, ხითხითა,
რომელიც ჩემს სულს ანთებს, შეხარის.

ო, ჩუმი ტანჯვის უძილო ღამეს
ახალმა ნატვრამ დაუნთო ცეცხლი
და სიხარულის საამო წამი
შემოდის, როგორც ჭყლოპინი მერცხლის.

ცეცხლოვან სიტყვით ყელს მოვიღერებ,
ახალ დღეების ქართან შებმული,
გამარჯვებული ბრძოლის სიმღერებს
შევეგებები გამარჯვებული.

ხოლო ფრთას გაშლის ოდენ სიკვდილი,
ოდეს მოდგება მტერი ქვა-ლოდით,
განთიადისას ერთს შეგიკივლებთ -
ძმებო, აღსდექით, ძმებო, გამოდით!

შემოდგომის დილის სიმღერა

(თარგმნა ჯანსუღ ჩარკვიანმა)

დღე გათენდა ისეთი
უშუქო და ჩამქრალი,
თითქოს ყველა სინათლე
უძლურ გულში ჩავკალი.

გულში ბნელა, სულშიაც
არის უიმედობა,
იქნებ სულზე მომისწრო,
იქნებ მითხრა შენდობა.

ქარიშხალი არ მიშვებს,
წვიმაც გადამეღობა,
ნუ დამტოვებ ეულად,
ჩემი სევდაც მეყოფა.

ბეჭდვა  
კომენტარები:
2013-11-28 20:44:42
დედა მე ძალიან მიყვარხსარ. როდესაც მე გაბრაზებ შენ მე მცემ ან გამიბრაზდები მე ძალიან ვჭუხვარ. გეხვეჭები აღარ გამიბრაზდე.

დაამატე კომენტარი (მაქსიმუმ 2000 სიმბოლო) |

სახელი (მაქს. 20 სიმბოლო)

ელ–ფოსტა (არ გამოქვეყნდება)



გამოკითხვა
როგორ ფიქრობთ, გასულ წლებთან შედარებით, თქვენი ეკონომიკური მდგომარეობა:
  
ტოპ ათეული
1. ეთერ კაკულიას ოჯახის და ახლობლების განცხადება
2. თბილისის ზოოპარკი ბეგის შესახებ ახალ ინფორმაციას ავრცელებს
3. ბავშვი, რომელზეც მშობლებმა უარი თქვეს - ექიმები ამ მოვლენას ახსნას ვერ უძებნიან
4. 30 წლის მარიკას, რომელიც 22 კილოგრამზე ნაკლებს იწონის, ჯანმრთელობის მდგომარეობა გაურთულდა
5. 11 ფოტო, რომელიც ამტკიცებს, რომ ბინძური აზროვნება გვაქვს! (+18)
6. ბავშვი, რომელიც დაკრძალვამდე გაცოცხლდა, წყალი ითხოვა და კვლავ გარდაიცვალა
7. ეთერ კაკულიას დღემდე უცნობი ვიდეო
8. საქართველოში პირველად, სიამის ტყუპი გოგონები დაიბადნენ
9. სად და რა ფასად შეგიძლიათ საქართველოში ზაფხულის გატარება?
10. წინ ანომალიური ტეპერატურა გველოდება - მედიკოსების რეკომენდაციები მოსახლეობას
ბლოგები
კა­ტე­ხიზ­მო: „მრგვა­ლი მა­გი­და – თა­ვი­სუ­ფა­ლი სა­ქარ­თ­ვე­ლო“ - პარ­ტი­ა?
რეკლამა საიტზე
ტელ.: (+995 32) 2-000-247
599 877-901, 599 877-908
 
2014-11-17
visitor 40 561
visit 51 697
page 81 366
2014-11-18
  6 321
  6 769
  10 011